Поврзете се со нас

EU

Мислење: Европа – патишта до никаде!

SHARE:

Објавено

on

_Портрут_оф_Хенери_Малосе_0034Претседателот на Европскиот економски и социјален комитет (ЕЕСЦ), Анри Малосе (сликата)

На 25 мај 2014, европските гласачи ќе треба да избираат пратеници од редот на кандидатите за кои веројатно никогаш не слушнале, кои ќе седнат во парламентот за чии одговорности и овластувања малку знаат.  

Главните прашања во врска со кампањата постепено се формираат во секоја земја на ЕУ. И, како и обично, на дебатите ќе доминираат националните политички теми и игри, при што секоја партија ќе развива своја реторика и ќе додаде европска димензија заради настапи. Во оваа игра на настапи, европските граѓани честопати се соочуваат со три избори, т.е. три типа на политички играчи: оние што се прават со Европа; оние кои се залагаат за голем скок; и оние кои се обидуваат да се обесат на статус кво. Според наше мислење, ниту една од овие опции не би можела да не навлезе никаде и ние мора да предложиме друг пат за Европа.

1 Евроскептицизам  
Прво ги имаме евроскептиците – од крајната левица до крајната десница, и интервентен опсег на националистички и суверениистички движења – кои сакаат чисто меѓувладина Европа. Својот аргумент го темелат на застарен модел на општество, имено, еден народ, еден јазик, една држава. Најрадикалните меѓу нив не се двоумат да предложат укинување на институциите на ЕУ, враќање на границите, напуштање на еврозоната итн. Меѓутоа, Европа веќе го испроба овој пат и знаеме каде заврши. Германија, најголемата сила во моментот, би можела добро да се здружи со некои источноевропски и централноевропски земји, Холандија, а можеби и со нордиските земји, оставајќи ги другите европски земји да бараат алтернативна коалиција. Да не сме виделе вакво нешто досега? Настрана од заканата од нови конфликти, вистинскиот страв е дека нашиот континент може неповратно да се лизне во меѓународен пад.

2 Европски федерализам
На другиот крај од спектарот, ги имаме евро-ентузијастите, како што е групата Спинели, кои се залагаат за брз напредок кон федерална Европа по линијата на Соединетите Европски држави. Оваа идеја, која постои со децении, е многу повеќе надвор од допирот со грасрут реалноста од кога било досега. Со оглед на непопуларноста на институциите на ЕУ кај Европејците (според последното истражување на Евростат, над 60% од граѓаните на ЕУ немаат или повеќе не им веруваат), како може да се побара од нив да поддржат проект кој вклучува трансфер на економски, како и политички суверенитет на Брисел, кој го поистоветуваат со мерките за штедење и технократијата кои толку им го отежнуваат животот?

3 Статус кво
Огромното мнозинство традиционални партии се обидуваат да се закачат на хибридниот модел на Европа која е полу-меѓувладина, полу-Унија. Овој модел во последните години се карактеризира со низа кризни состаноци, уморни изјави и незадоволително чепкани предлози од институциите. Кој може сериозно да верува дека планот од 6 милијарди евра (т.е. 300 евра по барател на работа) веројатно ќе направи значителен пад на бројките за невработеноста во Европа? Европа каде што претседателите на Комисијата и на Советот сè уште се борат за нивното место меѓу шефовите на држави, е Европа каде што, педесет години подоцна, се поставува прашањето на Кисинџер – „Кого да се јавам ако сакам да ја наречам Европа? – сè уште е релевантно. Најлошиот избор всушност би било да не се направи ништо и да се остави европскиот проект постепено да се движи додека не стане извор на постојана криза.

Четвртиот пат? 
Три патеки, три мртви краја! Не е изненадувачки што мнозинството Европејци планираат да го поминат 25 мај 2014 на прошетки во земјата, риболов или демонстрација против Европа што ги заборави.

Маркетинг

Но, дали може да има друг начин, попрагматичен пат? Пред нас успеаја други – земете го Жан Моне, кој европскиот проект го доби на вистинскиот пат по уништувањето на Втората светска војна.

Европа го напушти курсот, особено од кризата, со сè поинакви економски и социјални модели, или модели обични и едноставни. Со минимални плати кои се разликуваат од 1 до 12 ширум ЕУ, развојните празнини продолжуваат да растат и директивите од Брисел за големината на краставиците или квалитетот на уредите за испирање нема да направат ништо за да се запре ова.

Приоритет треба да биде да се врати довербата на јавноста и интраевропската солидарност и да се врати на патот на конвергенција. Поради оваа причина, треба да воспоставиме соодветни алатки и распоред за нивно спроведување, особено во области како што се буџетот, оданочувањето и социјалната заштита. Европски институт за буџет ќе овозможи да се постават приоритетни цели засновани врз конкурентските придобивки што се очекуваат од поголема конвергенција и солидарност. Реиндустријализацијата на Европа ќе биде главен потфат, што ќе го врати на патот на раст и вработување, како што се случи во Германија за време на ерата на Шредер. Охрабрувајќи ги националните претпријатија да работат заедно, ние би го олесниле појавувањето на европските лидери кои се конкурентни на меѓународниот пазар, како „Ербас“, кој останува редок пример за оригинална европска приказна за успех.

Следниот чекор би бил да се постави распоред за фискална и социјална конвергенција по слични линии на монетарната змија што му претходи на воспоставувањето на еврото. Тогаш може да се постигне консензус за неколку принципи, како што е клучната потреба за зајакнување на индустријата и виталната потреба за поедноставување. Третиот чекор би бил ЕУ да усвои буџет достоен за името – денес таа претставува помалку од 1% од БДП – со што ќе и овозможи да стане регионален играч со капацитет да влијае на меѓународните одлуки.

Овој пат кон она што јас би го нарекол цврста и солидарна Европа не може да се оди без трајно вклучување на Европејците – националните парламенти, Европскиот парламент, граѓанските иницијативи и граѓанското општество. Жан Моне беше во право што формираше комитет на економски и социјални партнери во рамките на ЕЗЈЧ во 1951 година и, последователно, Економски и социјален комитет во 1958 година. Соочена со одбивањето на земјите-членки да ја поддржат ЕУ преку овие неопходни промени, ЕУ ќе мора да обратете се до европските граѓани. И за да го направи ова, Европа треба да ги убеди дека тие се во центарот на нејзините грижи.

Ова е причината зошто, кога ќе дојде време, треба да се започне Европската конвенција, заснована врз моделот роден во уставниот договор, но овој пат нема да биде согласувањето за дестинацијата, туку на самата патека.

Како што рече Буда, среќата е патување не дестинација. Ова е подеднакво точно за Европа и Европејците.

Henri MALOSSE

Споделете ја оваа статија:

EU Reporter објавува написи од различни надворешни извори кои изразуваат широк опсег на гледишта. Позициите заземени во овие написи не се нужно оние на EU Reporter.

Trending